Podstawa przekładu i bibliografia dzieł cytowanych
Będę tu zamieszczał kolejne fragmenty trzeciego, zmienionego i poprawionego wydania mojego przekładu Księgi Rodzaju, które ukaże się drukiem najprawdopodobniej w roku 2024.
Podstawą przekładu są:BHK: Biblia Hebraica, wyd. Rudolf Kittel, Stuttgart 1966. W wydaniu tym Rdz opracował Rudolf Kittel.
BHS: Biblia Hebraica Stuttgartensia, wyd. Karl Elliger, Wilhelm Rudolph, wydanie 2 poprawione przez Wilhelma Rudolpha i Hansa Petera Rügera, Stuttgart: Deutsche Bibelgesellschaft 1984. W wydaniu tym Rdz opracował Otto Eißfeldt.
Pozostałe teksty źródłowe:
Babylonian Talmud, wyd. Zvi H. Preisler, Jerozolima: Ketuvim Publishers 1998.
BB: Biblia brzeska 1563, [tłum. Jakub Lubelczyk i in.], inicjator edycji i koordynator prac Peter Krolikowski, przedm. Mikołaj Radziwiłł, Clifton‒Kraków: Kalwin Publishing, Collegium Columbinum 2003.
BBE: The Bible in Basic English, tłum. Samuel Henry Hooke [i in.], [bible- studytools.com/bbe/].
BG: Biblia święta to jest księgi Starego i Nowego Przymierza [...] pilnie i wiernie przetłumaczone, [tzw. Biblia gdańska, tłumaczenie przypisywane Danielowi Mikołajewskiemu i Janowi Turnowskiemu], Gdańsk: Andrzej Hunefeld 1632, [books.google.pl].
BL: Leopolita. Faksimile der Ausgabe Krakau 1561, [tzw. Biblia Leopolity, autor przekładu nieznany, redakcja przypisywana ks. Janowi Niczowi], wyd. Reinhold Olesh i Hans Rothe, Paderborn: Ferdinand Schöningh 1988, Biblia Slavica, t. 1.
BP: Pismo święte Starego i Nowego Testamentu w przekładzie z języków oryginalnych ze wstępami i komentarzami, [tzw. Biblia poznańska, Rdz tłumaczył ks. Michał Peter], wyd. 1, t. 1‒3, red. ks. Michał Peter, ks. Ma-rian Wolniewicz, Poznań: Księgarnia św. Wojciecha 1973‒1975.
BR: Pismo święte Starego i Nowego Testamentu. “Biblia warszawsko-praska” […], tłum. Kazimierz Romaniuk, wyd. 1, Warszawa: Towarzystwo Biblijne w Polsce 1997.
Budny: Biblia. to jest Księgi Starego i Nowego Przymierza. In der Übersetzung des Simon Budny, wyd. Hans Rothe i Friedrich Scholz, Paderborn: Ferdinand Schöningh 1994, Biblia Slavica, t. 3.
BT1: Pismo święte Starego i Nowego Testamentu […] opracował zespół polskich biblistów pod redakcją benedyktynów tynieckich, [Rdz tłumaczył ks. Czesław Jakubiec], wyd. 1, red. ks. Kazi-
mierz Dynarski, red. naukowy o. Augustyn Jankowski, Poznań: Pallottinum 1965.
BT2: Pismo święte Starego i Nowego Testamentu […] opracował zespół biblistów polskich z inicjatywy benedyktynów tynieckich, [Rdz tłumaczył ks. Czesław Jakubiec], wyd. 2, red. ks. Tomasz Bielski, ks. Wacław Markowski, red. naukowa o. Augustyn Jankowski [i in.], Poznań: Pallottinum 1971.
BT3: Pismo święte Starego i Nowego Testamentu […] opracował zespół biblistów polskich z inicjatywy benedyktynów tynieckich, [Rdz tłumaczył ks. Czesław Jakubiec], wyd. 3, red. ks. Kazi-
mierz Dynarski, red. naukowa o. Augustyn Jankowski [i in.], Poznań: Pallottinum 1990.
BT5: Pismo święte Starego i Nowego Testamentu […] opracował zespół biblistów polskich z inicjatywy benedyktynów tynieckich, [Rdz tłumaczył ks. Czesław Jakubiec], wyd. 5, red. ks. Kazi-
mierz Dynarski, Maria Przybył, red. naukowa o. Augustyn Jankowski [i in.], Poznań: Pallottinum 2002.
BZ: Biblia Królowej Zofii (Szaroszpatacka) […], wyd. Stanisław Urbańczyk i Vladimír Kyas, Wrocław: Ossolineum 1965–1971.
CEB: Common English Bible, wyd. David L. Petersen [i in.], tłum. Tremper Longman III [i in.], [biblestudytools.com/ceb/].
CEV: God’s Promise for People of Today. The Contemporary English Version. Uncorrected Proof, Nashville: Thomas Nelson Publishers 1995.
CJB: The Complete Jewish Bible, tłum. David H. Stern, [biblestudytools.com/cjb/].
CSB: Holman Christian Standard Bible, tłum. Arthur Farstad [i in.], [biblestudytools.com/csb/].
Cylkow: Pięcioksiąg Mojżesza [...] tłomaczył i podług najlepszych źródeł ob jaśnił dr. [... Izaak] Cylkow, t. 1: Genesis, księga rodzaju, Kraków: Józef Fischer 1895, [polona.pl].
Daat Mikra: Sefer Brešit meforaš bidej Jehuda Kil, t. 1‒3, Jerozolima: Mosad Haraw Kuk 2003.
Duda: Bereszith czyli Księgi Rodzaju (Genesis) wierszem przez Harry’ego Dudę, il. Leszek Ołdak, Lublin: Norbertinum 2017.
ESV: English Standard Version, [biblestudytools.com/esv/].
FC: La Bible. Ancien et Nouveau Testament Traduite de l’hébreu et du grec en français courant, [b. m.]: Alliance Biblique Universelle 1998.
GNB: Good News Bible with the Deuterocanonical Books also Called the Apoc rypha, [b.m.]: The Bible Societies / Harpercollins 1998.
GWT: God’s Word Translation, [biblestudytools.com/gw/].
Jakubiec: Genesis. Księga Rodzaju. Z hebrajskiego przełożył i objaśnił ks. Czesław Jakubiec, Warszawa: Wydawnictwo ss. Loretanek-Benedyktynek 1957.
JPS: JPS HebrewEnglish Tanakh. The Traditional Hebrew Text and the New JPS Translation – second edition, wyd. David E. Sulomm Stein [i in.], Philadelphia: Jewish Publication Society 2000.
The JPS Torah Commentary. Genesis brešit, oprac. Nahum M. Sarna, Philadelphia: Jewish Publication Society 1989.
KJV: King James Version, [biblestudytools.com/kjv/].
Kruszyński: Pięcioksiąg Mojżeszowy. Przekład z oryginału hebrajskiego, komentarz, tłum. i oprac. ks. Józef Kruszyński, Lublin: Drukarnia Narodowa 1937.
Kukułka: Stary Testament wierszem, tłum. Kazimierz Kukułka, t. 1‒2, Kraków: Drukarnia Pijarów 2009.
LEB: Lexham English Bible, red. W. Hall Harris III, [biblestudytools. com/leb/].
Lemański: Księga Rodzaju. Wstęp, przekład z oryginału, komentarz, t. 1‒3, tłum. i oprac. ks. Janusz Lemański, Częstochowa: Edycja Świętego Pawła 2013‒2015, Nowy komentarz biblijny. Stary Testament, t. 1, cz. 1‒3.
LXX: Septuaginta id est Vetus Testamentum graece iuxta LXX interpretes,wyd. Alfred Rahlfs, Stuttgart: Deutsche Bibelgesellschaft [b.r.].
Łach: Księga Rodzaju. Wstęp ‒ przekład z oryginału ‒ komentarz, tłum. i oprac. ks. Stanisław Łach, Poznań: Pallottinum 1962‒1964, Pismo Święte Starego Testamentu, t. 1, cz. 1‒2.
Message: The Message // Remix. The Bible in Contemporary Language, tłum. Eugene H. Peterson, Colorado Springs: NavPress 2002.
Mieses: Pięcioksiąg Mojżesza. Księga pierwsza: Genesis […], tłum. Józef Mieses; Księga druga: Exodus [...], tłum. Józef Mieses, Przemyśl: Symcha Freund 1931, [polona.pl].
Mikra’ot gdolot. Haketer, Sefer Brešit, t. 1‒2, red. Menachem Cohen, Ramat Gan: Wydawnictwo Uniwersytetu Bar Ilan 1997, [komentarze do Wj w wersji cyfrowej tej publikacji, mgketer.org].
Mikra’ot gdolot. Meʼorot, t. 1‒3, Jerozolima: B. Bruchman 1996.
NBG: Biblia czyli Pismo święte Starego i Nowego Przymierza (Testamentu), tłum. Śląskie Towarzystwo Biblijne, wyd. 4. popr., Katowice: Śląskie Towarzystwo Biblijne 2018, [równobrzmiąca w cytowanych miejscach wersja elektroniczna z roku 2013 na biblest.com.pl/NowaBibliaGdanska.html].
NCV: New Century Version, [biblestudytools.com/ncv/].
Neufeld: Pięcioksiąg Mojżesza dla ŻydówPolaków, t. 1, Księga Rodzaju, Genesis, tłum. Daniel Neufeld, Warszawa: Alexander Gins 1863, [polona.pl].
NIV: New International Version, [biblestudytools.com/niv/].
NIRV: New International Reader’s Version, [biblestudytools.com/nirv/]. NLT: The Book / The Holy Bible. New Living Translation, Wheaton: Tyndale House Publishers 1998.
NLT(internet): New Living Translation, [biblestudytools.com/nlt/].
NP: Biblia to jest Pismo święte [...]. Nowy przekład z języków hebrajskiego i greckiego opracowany przez Komisję Przekładu Pisma Świętego, tłum. ks. Andrzej Wantuła [i in.],Warszawa: Brytyjskie i Zagraniczne Towarzystwo Biblijne 1985.
NRS: The New Revised Standard Version, tłum. Phyllis Ann Bird [i in.], [biblestudytools.com/nrs/].
NŚ1997: Pismo Święte w przekładzie Nowego Świata. Przetłumaczono z New World Translation of the Holy Scriptures, wydanie z roku 1984, z uwzględnieniem języków oryginału, [b. m.]: Wyd. Strażnica 1997.
NŚ2020: Pismo Święte w przekładzie Nowego Świata. Przetłumaczono z New World Translation of the Holy Scriptures, wydanie z roku 2013, z uwzględnieniem języków oryginału, [b. m.]: Świadkowie Jehowy w Polsce, cop. 2018, przygotowano do druku 2020, [jw.org/pso/biblioteka/biblia/nwt/ksiegi-biblijne/].
NWT2019: New World Translation of the Holy Scriptures. Rendered from the original languages by the New World Bible Translation Committee. Revised 2013, New York: Watchtower Bible and Tract Society of New York, cop. 2013, druk 2019, [jw.org/pso/biblioteka/biblia/].
Onkelos: Targum Onkelos, [w:] Mikra’ot gdolot. Haketer [...]; Mikra’ot gdolot. Meʼorot.
PE: Pismo święte Starego Testamentu. Pięcioksiąg. Przekład ekumeniczny z języka hebrajskiego, Warszawa: Towarzystwo Biblijne w Polsce, cop. 2016, [Rdz tłumaczył ks. Alfred Tschirschnitz].
PF: Psałterz Floriański, [polona.pl, sygnatura Rps 8002 III].
Popowski: Biblia pierwszego Kościoła, tłum. i oprac. ks. Remigiusz Popowski, Warszawa: Vocatio 2017, Prymasowska Seria Biblijna.
PP: Psałterz Puławski, [cyfrowe.mnk.pl/publication/19013].
Ram: Tanaħ Ram. Hatekst hamikraʼi beʻivrit bat jamejnu. Kol pasuk wetargu mo mulo. Tora, tłum. Avraham Ahuwia, red. Rafi Moses, Dov Ajchenwald, Hercelija: Ram, Jediot Acharonot, Sifrej Chemed 2014.
Sandauer: Księga Rodzaju, tłum. Artur Sandauer, [w:] Artur Sandauer, Bóg, Szatan, Mesjasz i …?, Kraków: Wydawnictwo Literackie 1977, s. 9‒164.
Spitzer: Pięcioksiąg Mojżesza. Tłumaczenie polskie z komentarzem opracował Salomon Spitzer. Zeszyt II. Księga Pierwsza. Genesis. Księga Rodzajów. Kraków: Świt 1937, [polona.pl].
ŚP: Pismo święte […]. Najnowszy przekład z języków oryginalnych z komentarzem. Opracował Zespół Biblistów Polskich z inicjatywy Towarzystwa Świętego Pawła, tłum. ks. Krzysztof Bardski [i in.], red. naukowa ks. Tadeusz Brzegowy [i in], Częstochowa: Święty Paweł 2008.
Tanach. The Stone Edition, red. Nosson Scherman, New York: Mesorah 1996, The ArtScroll Series.
TPL: Chumasz Pardes Lauder. Księga Pierwsza Bereszit [...] Opracowane pod kierownictwem rabina Sachy Pecarica, tłumaczenie rabin Sacha Pecaric i Ewa Gordon, wyd. 3 popr. i uzup., Kraków: Pardes Lauder 2003
UBG: Pismo Święte. Stary i Nowy Testament. Pilnie i wiernie przetłumaczone w 1632 roku [...] z uwspółcześnioną gramatyką i uaktualnionym słownictwem, Toruń: Fundacja Wrota Nadziei 2019.
Vlg: Biblia Sacra iuxta vulgatam versionem, wyd. Robertus Weber [i in], Stuttgart: Deutsche Bibelgesellschaft 1994.
Wujek: Biblia to iest księgi Starego y Nowego Testamentu [...], tłum. Jakub Wujek, Kraków: Drukarnia Łazarzowa 1599, [books.google.pl].
Zaremba: Biblia to jest Pismo Święte Starego i Nowego Przymierza. Przekład z języka hebrajskiego, aramejskiego i greckiego, red. naukowa Dariusz Banicki [i in.], tłum. Piotr Zaremba z Anną Haning, wyd. 1, Poznań: Ewangeliczny Instytut Biblijny 2016, [wydanie elektroniczne, Rdz tłumaczył P. Zaremba].
Opracowania:
BDB: Francis Brown we współpracy z Samuelem Rollesem Driverem, Charlesem Augustusem Briggsem, The BrownDriverBriggs Hebrew and English Lexicon [...], Peabody: Hendrickson Publishers 1997.
Bechor Szor: Peruš Josef Beħor Šor, [w:] Mikra’ot gdolot. Haketer [...].
KB: Koehler Ludwig, Baumgartner Walter, The Hebrew and Aramaic Lexicon of the Old Testament, t. 1‒4, rewizja Walter Baumgartner, Johann Jakob Stamm, red. Mervyn Edwin John Richardson, Leiden: Brill 1994‒1999.
Kimchi: Peruš Radak [Dawid Kimḥi] [w:], Mikra’ot gdolot. Haketer [...].
Ralbag: Peruš Ralbag [Levi ben Geršom], [w:] Mikra’ot gdolot. Haketer [...]; mgketer.org.
Ramban: Peruš Ramban [Moše ben Naḥman], [w:] Mikra’ot gdolot. Haketer
[...]; Mikra’ot gdolot. Meʼorot.
Raszbam: Peruš Rašbam [Šmu’el ben Me’ir], [w:] Mikra’ot gdolot. Haketer
[...]; Mikra’ot gdolot. Meʼorot.
Raszi: Peruš Raši [Šlomo Jicḥaki], [w:] Mikra’ot gdolot. Haketer [...]; Mikra’ot gdolot. Meʼorot.
Sforno: Peruš ʻOvadja Sforno, [w:] Mikra’ot gdolot. Meʼorot.
Komentarze
Prześlij komentarz